ΠΩΣ Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ;

Ο εγκέφαλός είναι ένα υπέροχο, εύπλαστο όργανο, ένας θησαυρός που μπορείτε να τον περιποιηθείτε και να τον διαμορφώσετε όπως εσείς θέλετε, από τη στιγμή της γέννησής μέχρι τα βαθιά γεράματα, όπως επιβεβαιώνουν νέες έρευνες. O εγκέφαλος μπορεί να προσφέρει μια ζωή ευτυχίας, διανοητικής δύναμης και επιτευγμάτων, αφού η σύγχρονη αντίληψη για τον εγκέφαλο είναι ότι πρόκειται για ένα όργανο που αναπτύσσεται, μεταβάλλεται και διαμορφώνεται από περιβαλλοντικούς παράγοντες και ιδιαίτερα από τα θρεπτικά συστατικά, τις βιταμίνες και τα διατροφικά συμπληρώματα με τα οποία τροφοδοτείτε κάθε μέρα.

Ρίχνοντας μια ματιά στη διατροφή μας θα διαπιστώσουμε ότι ουσιαστικά κάνουμε ότι είναι δυνατόν προκειμένου να καταστρέψουμε τον εγκέφαλό μας. Καταναλώνουμε τα λάθος λιπαρά, που αποτελούν εγγύηση διατάραξης της φυσιολογικής λειτουργίας των κυττάρων του εγκεφάλου μας, η οποία μπορεί να καταλήξει ακόμη και στο θάνατο των νευρώνων. Καταναλώνουμε μεγάλες ποσότητες ζάχαρης, τροφοδοτώντας τον εγκέφαλό μας με άχρηστη περίσσεια γλυκόζης πολύ περισσότερη από όση χρειάζονται τα κύτταρα του εγκεφάλου μας για να τραφούν και να αποκτήσουν ενέργεια, η οποία στη συνέχεια αντιδρά με τις ελεύθερες ρίζες για να κάψει κυριολεκτικά τα εγκεφαλικά μας κύτταρα μέχρι θανάτου. Προσλαμβάνουμε τόσο πολλές θερμίδες και ασκούμαστε τόσο λίγο, ώστε ο μισός πληθυσμός της Αμερικής σήμερα θεωρείται παχύσαρκος. Αυτή η υπερφόρτωση με άχρηστες θερμίδες έχει ως αποτέλεσμα τη συσσώρευση ελεύθερων ριζών και τη συνεπαγόμενη αύξηση της επιβλαβούς δραστηριότητάς τους στον εγκέφαλο, καταδικάζοντας τα εγκεφαλικά κύτταρα σε δυσλειτουργία και θάνατο. Έχουμε μετατρέψει τους εγκεφάλους μας σε πεδίο ανεξέλεγκτης δραστηριότητας των καταστροφικών ελεύθερων ριζών. Αποφεύγουμε τη φυσική άσκηση, που θέτει σε εγρήγορση τον εγκέφαλο. Από το διαιτολόγιό μας παραλείπουμε τα φρούτα και τα λαχανικά που είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά, τα οποία θα μπορούσαν να σώσουν τα κύτταρα του εγκεφάλου μας από τη δυσλειτουργία και την καταστροφή. Με την ανεπαρκή διατροφή μας στερούμε τον οργανισμό μας από πολύτιμα θρεπτικά συστατικά, όπως είναι οι βιταμίνες Β και η βιταμίνη Ε, που είναι απαραίτητες για την καλή διανοητική λειτουργία. Και σαν να μη φτάνουν όλα αυτά, προκαλούμε ήπιες και σοβαρότερες βλάβες στον εγκέφαλό μας με την απόφραξη των αιμοφόρων αγγείων, την οποία θα μπορούσαμε να έχουμε αποφύγει, την υψηλή αρτηριακή πίεση, την αντίσταση στην ινσουλίνη και τα υψηλά επίπεδα της ομοκυστεϊνης. Στερούμε από τα παιδιά μας τροφές που είναι απαραίτητες και ουσιαστικές για τη σωστή ανάπτυξη και λειτουργία του εγκεφάλου τους. Έτσι στερούμε από τον εγκέφαλό μας και αυτόν των παιδιών μας την οξύνοια και την ευστροφία του πνεύματος, που διεγείρει την ανάπτυξη και την ενδοεπικοινωνία των κυττάρων του. Οι πληροφορίες που δίνονται εδώ είναι αρκετές ώστε να επιστήσουν την προσοχή όλων στις σωστές τροφές και στα συμπληρώματα των βιταμινών που επηρεάζουν σημαντικά την καλή υγεία και λειτουργία του πιο πολύτιμου οργάνου του σώματός μας, του θαυμαστού ανθρώπινου εγκεφάλου. Όλα αυτά τα στοιχεία νομίζω ότι μας παροτρύνουν να δούμε τον εγκέφαλό μας από άλλη οπτική γωνία και να τον αντιμετωπίσουμε με περισσότερο σεβασμό και αισιοδοξία, γνωρίζοντας ότι η δύναμη και το πεπρωμένο του βρίσκεται κυριολεκτικά στα χέρια μας. Με βάση, λοιπόν, εκτεταμένες έρευνες σας παρουσιάζω εννιά ζωτικής σημασίας μέτρα τα οποία μπορείτε να λάβετε προκειμένου να διατηρήσετε και να εμπλουτίσετε τη λειτουργία και την υγεία του εγκεφάλου σας.

  1. Η σημασία της λήψης βιταμινών

  Οι βιταμίνες και τα μέταλλα μπορούν να διατηρήσουν και να βελτιώσουν τη διανοητική λειτουργία και τη συναισθηματική κατάσταση, πιθανότατα σε όλες τις ηλικίες. Όπως υποστηρίζει ο Δρ Ντέιβιντ Μπέντον, κορυφαίος Βρετανός ερευνητής, το 50% των παιδιών που βρίσκονται σε σχολική ηλικία θα μπορούσαν να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους σε δοκιμασίες δείκτη νοημοσύνης λαμβάνοντας πολυβιταμίνες. Από το διαιτολόγιο πολλών εφήβων και ενηλίκων απουσιάζουν βασικές βιταμίνες και μέταλλα ζωτικής σημασίας για την καλή λειτουργία του εγκεφάλου, όπως είναι το φολικό οξύ και το σελήνιο. Μια πολυβιταμίνη μπορεί να αναπληρώσει τις ελλείψεις. Αξίζει να σημειωθεί ότι η µη βέλτιστη λειτουργία του εγκεφάλου που οφείλεται σε τέτοιου είδους ανεπάρκειες θρεπτικών συστατικών περνά συνήθως απαρατήρητη και συχνά θεωρείται αναμενόμενη και δεδομένη. Επίσης, η ανεπάρκεια βιταμινών και μετάλλων δεν είναι πάντα δυνατό να εντοπιστεί μέσα από τις αιματολογικές εξετάσεις. Ο συνδυασμός των βιταμινών και των μετάλλων που περιέχονται στις πολυβιταμίνες μπορεί να συμβάλει τόσο στην αποκατάσταση της βέλτιστης διανοητικής λειτουργίας, όσο και στη βελτίωση της ψυχικής διάθεσης. Μία πολυβιταμίνη είναι απολύτως απαραίτητη στους ηλικιωμένους ανθρώπους που έχουν αυξημένες ανάγκες για θρεπτικά συστατικά, προκειμένου να συντηρήσουν τον ηλικιωμένο εγκέφαλό τους. Μελέτες δείχνουν ότι οι ηλικιωμένοι που λαμβάνουν μια ευρεία ποικιλία βιταμινών και μετάλλων, ιδιαίτερα μάλιστα όταν αυτό συμβαίνει για αρκετά χρόνια, έχουν καλύτερη γνωσιακή λειτουργία και αισθάνονται καλύτερα καθώς μεγαλώνουν. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι βιταμίνες Β είναι ζωτικής σημασίας για τη διατήρηση της καλής υγείας των ηλικιωμένων εγκεφάλων και την πρόληψη της άνοιας και της κατάθλιψης στη γεροντική ηλικία.

  1. Η σημασία της λήψης αντιοξειδωτικών βιταμινών

Συνήθως η λήψη μόλις ενός δισκίου πολυβιταμίνης δεν είναι αρκετή για να καλύψει τις ανάγκες του οργανισμού σας. Οι περισσότερες πολυβιταμίνες δεν περιέχουν σε αρκετά υψηλές ποσότητες ισχυρές αντιοξειδωτικές βιταμίνες με προστατευτική δράση για τον εγκέφαλο, όπως είναι, για παράδειγμα, η βιταμίνη Ε και η βιταμίνη C, πολύ περισσότερο δε του σημαντικού α-λιπολεϊκού οξέος και του συνενζύμου QlO. Σε ορισμένες μελέτες, τα άτομα που λάμβαναν μόνο πολυβιταμίνες επέδειξαν μείωση της γνωσιακής λειτουργίας καθώς μεγάλωσαν, ενώ εκείνα που λάμβαναν υψηλές δόσεις μεμονωμένων αντιοξειδωτικών, όπως είναι η βιταμίνη Ε, δεν παρουσίασαν την ίδια αρνητική εξέλιξη. Όπως έδειξε πρόσφατη μελέτη, ούτε ένα από τα ηλικιωμένα άτομα που λάμβαναν ξεχωριστά δισκία βιταμίνης Ε ή βιταμίνης C δεν ανέπτυξε τη νόσο του Αλτσχάιμερ. Τέσσερα αντιοξειδωτικά συμπληρώματα είναι εντελώς απαραίτητα: Η βιταμίνη Ε, η βιταμίνη C, το α-λιποϊκό οξύ και το συνένζυμο QlO, όπως αναφέρει ο Δρ Λέστερ Πάκερ του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ, ο οποίος θεωρείται αυθεντία στα αντιοξειδωτικά. Επίσης συστήνει τη λήψη gingko biloba και πυκνογενόλης (Pycnogenol TM) ως πανίσχυρες ουσίες με προστατευτική δράση για τον εγκέφαλο. Είναι πολύ πιο έξυπνο να λαμβάνετε διάφορες αντιοξειδωτικές ουσίες παρά μόνο μία, διότι, όπως αναφέρει ο Δρ Πάκερ, δε δρουν μεμονωμένα, αλλά οι προστατευτικές τους ιδιότητες είναι πολύ πιο ισχυρές όταν δρουν συνεργικά. Στο σημείο αυτό θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος, μήπως θα έπρεπε και τα παιδιά να λαμβάνουν αντιοξειδωτικά πέρα από τη συνήθη ημερήσια δόση πολυβιταμίνης; Ο Δρ Πάκερ απαντά πως ναι. Και μάλιστα συστήνει για τα παιδιά τη χορήγηση του μισού της δόσης των αντιοξειδωτικών που λαμβάνουν οι ενήλικες. Άλλωστε όσο νωρίτερα αρχίσει ο εγκέφαλος να λαμβάνει αντιοξειδωτικά, τόσο λιγότερες προβλέπεται να είναι οι αναμενόμενες βλάβες από τις ελεύθερες ρίζες με το πέρασμα των χρόνων, οι οποίες στη γεροντική ηλικία εκδηλώνονται ως απώλεια μνήμης, άνοια ή ακόμη και ως νόσος του Αλτσχάιμερ. Τα αντιοξειδωτικά είναι επίσης δυνατό να αποσοβήσουν τον κίνδυνο των χρόνιων παθήσεων, όπως είναι ο διαβήτης, η σταδιακή απόφραξη των αρτηριών και η υψηλή αρτηριακή πίεση, που αποτελούν παράγοντες οι οποίοι με το πέρασμα του χρόνου μπορεί να προκαλέσουν βλάβες στον εγκέφαλο.

  1. Η σημασία της κατανάλωσης τροφών πλούσιων σε αντιοξειδωτικά

Μην παραλείπετε να καταναλώνετε φρούτα και λαχανικά πλούσια σε διάφορες αντιοξειδωτικές ενώσεις, ορισμένες από τις οποίες ενδεχομένως δεν έχουν ακόμη ταυτοποιηθεί. Νέα πειράματα που πραγματοποιήθηκαν σε πειραματόζωα στο Tufts University μας δίνουν μια ιδέα από την πανίσχυρη επίδραση των τροφών που είναι πλούσιες σε αντιοξειδωτικά στον εγκέφαλο. ‘Όταν στα πειραματόζωα χορηγήθηκαν φρούτα και λαχανικά πλούσια σε αντιοξειδωτικά, όπως είναι τα θαμνόμουρα, τα φραγκοστάφυλα, το σπανάκι και οι φράουλες, παρατηρήθηκε επιβράδυνση της φθίνουσας πορείας της υγείας του εγκεφάλου τους, αναζωογόνηση των διανοητικών λειτουργιών, ακόμη και ανάκληση της μνήμης και των μαθησιακών απωλειών σε ηλικιωμένα πειραματόζωα. Δεν είναι δύσκολο να προσλάβουμε ισχυρές δόσεις αντιοξειδωτικών καταναλώνοντας μέτριες ποσότητες φρούτων και λαχανικών. Μόλις τρία δαμάσκηνα, ένα φλιτζάνι ανάμικτα θαμνόμουρα και φράουλες και μισό φλιτζάνι βρασμένο σπανάκι είναι αρκετά για να σας προμηθεύσουν με πολύ περισσότερα αντιοξειδωτικά απ΄όσα προβλέπονται στις υψηλότερες ημερήσιες δόσεις αντιοξειδωτικών που συνιστούν οι υγειονομικές αρχές.

  1. Γιατί πρέπει να αποφεύγουμε τα κακά λίπη

Μπορείτε να καταστρέψετε τον απόλυτα υγιή εγκέφαλο και να διαλύσετε όλα τα συστήματα επικοινωνίας που διαθέτει τροφοδοτώντας τον με τον κακό τύπο λίπους σε οποιαδήποτε ηλικία από τη στιγμή της γέννησής σας, στη διάρκεια της παιδικής ηλικίας, της εφηβείας, της μέσης ηλικίας και της γεροντικής ηλικίας. Ο εγκέφαλός σας δεν μπορεί να λειτουργήσει σωστά όταν τον τροφοδοτείτε με το λάθος τύπο λίπους. Δυστυχώς, λίγοι συνειδητοποιούν πόσο σημαντικά είναι τα λιπαρά οξέα στο μοριακό επίπεδο των κυττάρων του εγκεφάλου σε ότι αφορά την επίτευξη της σαφούς και ταχείας μετάδοσης των μηνυμάτων και στην παραγωγή ενέργειας που διατηρεί τα κύτταρα ζωντανά και υγιή. Ίσως το πιο επικίνδυνο από όλα τα είδη λίπους για τον εγκέφαλο είναι το κορεσμένο ζωικό λίπος το οποίο συναντάται σε αφθονία στα φαγητά των ταχυφαγείων, όπως είναι τα χάμπουργκερ και τα milkshake. Έρευνα έδειξε ότι το ζωικό λίπος διαστρεβλώνει τη φυσιολογική διαμόρφωση των μεμβρανών των νευρικών κυττάρων, εμποδίζει την ανάπτυξη των συνάψεων (των κόμβων επικοινωνίας) και διαταράσσει τη βιοχημεία των νευροδιαβιβαστών, που μεταφέρουν τα μηνύματα στον εγκέφαλο. Αυτού του είδους το λίπος έχει την τάση να προάγει την «αντίσταση στην ινσουλίνη», όχι μόνο σε μεγαλύτερες αλλά και σε νεαρές ηλικίες, η οποία οδηγεί σε διατάραξη του μεταβολισμού της ινσουλίνης και της γλυκόζης του αίματος, στην οποία βασίζεται ο εγκέφαλος για να πάρει την ενέργεια που του είναι απαραίτητη προκειμένου να λειτουργήσει φυσιολογικά. Επίσης καταστροφικό για τα κύτταρα είναι οι μεγάλες ποσότητες πολυακόρεστων φυτικών ελαίων, όπως είναι το αραβοσιτέλαιο (ή καλαμποκέλαιο) που είναι πλούσιο σε ωμέγα-6 λιπαρά οξέα, τα οποία είναι δυνατό να προκαλέσουν χρόνιες φλεγμονές στους ιστούς του εγκεφάλου, που θεωρείται ότι τελικά οδηγούν στη δημιουργία εγκεφαλικών βλαβών, εγκεφαλικών επεισοδίων και στην ανάπτυξη της νόσου του Αλτσχάιμερ. Η κατανάλωση τράνς λιπαρών οξέων που περιέχονται σε αφθονία στις τυποποιημένες τροφές, όπως, για παράδειγμα, στις περισσότερες μαργαρίνες, στα ντόνατς και στις τηγανητές πατάτες των ταχυφαγείων, μπορεί επίσης να προκαλέσει βλάβες στα αιμοφόρα αγγεία, οι οποίες είναι καταστροφικές για την κυκλοφορία του αίματος στον εγκέφαλο.

  1. Η σημασία της λήψης ωµέγα-3 λιπαρά

Το είδος του λίπους που χρειάζεται περισσότερο ο εγκέφαλός είναι τα ωμέγα-3 λιπαρά. Είναι το εξελικτικό υλικό από το οποίο διαμορφώθηκε ο εγκέφαλός και χωρίς αυτό τα εγκεφαλικά κύτταρα δεν μπορούν να λειτουργήσουν σε βέλτιστο επίπεδο. Οι εγκέφαλοι που βρίσκονται ακόμη σε διάφορα στάδια ανάπτυξης είτε στη μήτρα, είτε στη διάρκεια της βρεφικής, αλλά και της παιδικής ηλικίας έχουν ιδιαίτερη ανάγκη από ωμέγα-3 λιπαρά οξέα για να κατασκευάσουν την καλύτερη νευρωνική αρχιτεκτονική δομή και τα απαραίτητα και πολύπλοκα βιοχημικά συστήματα επικοινωνίας. Αν δε λάβει κάποιος αρκετά ωμέγα-3 λιπαρά οξέα στα αρχικά στάδια της ανάπτυξης, μπορεί να έχει επιπτώσεις στο δείκτη νοημοσύνης του αργότερα στη ζωή του. Όμως ούτε και οι ενήλικοι εγκέφαλοι μπορούν να επιτύχουν το ζενίθ του γνωσιακού δυναμικού τους αν δε λάβουν αρκετά ωμέγα-3 λιπαρά οξέα. Αυτό το είδος λίπους είναι απαραίτητο για την ανάπτυξη των δενδριτών και των συνάψεων, δηλαδή των μηχανισμών των νευρώνων που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά και την επεξεργασία των μηνυμάτων σε όλο τον εγκέφαλο. ‘Ένα κλάσμα του ιχθυελαίου που αποκαλείται DHA έχει αποδειχτεί ότι ενισχύει και αυξάνει την πνευματική δύναμη του εγκεφάλου, τη μνήμη και τις μαθησιακές ικανότητες, ενώ είναι επίσης δυνατό σε πολλές περιπτώσεις να αποτρέψει και ενδεχομένως ακόμη και να θεραπεύσει τη νόσο του Αλτσχάιμερ. Τα ωμέγα-3 λιπαρά είναι επίσης αυτά που υπαγορεύουν στον εγκέφαλο να αισθάνεται ευεξία. Βελτιώνουν την ψυχική διάθεση και τη συναισθηματική κατάσταση, αποτρέποντας και ανακουφίζοντας από τη σοβαρή κατάθλιψη. Συμβάλλουν επίσης στην αποτροπή των βλαβών του εγκεφάλου που προκαλούνται από τον αλκοολισμό και είναι δυνατό να προλάβουν ή ακόμη και να θεραπεύσουν σε ορισμένες περιπτώσεις τη σχιζοφρένεια. Τα παιδιά και οι ενήλικες με διαταραχή ελλειμματικής προσήλωσης και δυσλεξία είναι πιθανό να υποφέρουν από ανεπάρκεια ωμέγα-3 λιπαρών οξέων, η οποία όταν διορθωθεί, μπορεί να οδηγήσει σε βελτιωμένη λειτουργία του εγκεφάλου. Η κατανάλωση λιπαρών ψαριών περίπου δύο φορές την εβδομάδα ή 30 έως 60 γραμμάρια ημερησίως είναι αρκετή για να κρατήσει τα εγκεφαλικά κύτταρα ικανοποιημένα και χαρούμενα. Αν δεν είστε λάτρης των θαλασσινών, η εναλλακτική λύση είναι η λήψη ανάλατων και ωμών ξηρών καρπών και η λήψη ιχθυελαίου και ιδιαίτερα συμπληρωμάτων τύπου DΗΑ.

  1. H σημασία της λήψης συμπληρωμάτων που προστατεύουν και αναζωογονούν τον εγκέφαλο

Καθώς μεγαλώνετε, ο εγκέφαλός σας μπορεί να χρειαστεί κάποια τόνωση για να αντιμετωπίσει τη μικρή εξασθένιση της μνημονικής λειτουργίας, η οποία οφείλεται συνήθως στη μείωση της δραστηριότητας των νευροδιαβιβαστών ή σε βλάβες που έχουν προκληθεί στους νευρώνες εξαιτίας κάποιας νόσου ή των συχνών επιθέσεων που δέχονται από τις ελεύθερες ρίζες. Ορισμένα συμπληρώματα που μπορεί να προμηθευτεί κάποιος δίχως να απαιτείται συνταγή γιατρού είναι δυνατό να συμβάλουν στην αναζωογόνηση της δραστηριότητας των εγκεφαλικών κυττάρων. Ένα από τα πιο γνωστά και ευρέως διαδεδομένα τονωτικά είναι το ginkgo biloba, το οποίο λαμβάνουν πολλοί διακεκριμένοι ερευνητές προκειμένου να προσπαθήσουν να αποτρέψουν την απώλεια της μνήμης που επέρχεται με το γήρας. Άλλο ένα συμπλήρωμα που χρησιμοποιείται ευρέως είναι η φωσφατιδυλοσερίνη ή PS που θεωρείται ότι διεγείρει την παραγωγή του νευροδιαβιβαστή της μνήμης ακετυλοχολίνη, η οποία μπορεί να φθίνει καθώς μεγαλώνετε. Αυτά τα δύο συμπληρώματα ίσως αξίζει να τα δοκιμάσει κάποιος, ως μέτρο πρόληψης και υπέρβασης των προβλημάτων της βραχύχρονης μνήμης, τα οποία είναι συνήθη στη φυσιολογική διαδικασία της γήρανσης, όπως αναφέρουν ερευνητές του εγκεφάλου. Μπορεί να είναι αποτελεσματικά, ή να μην έχουν κανένα αποτέλεσμα, ανάλογα με τη φύση του προβλήματος και τη βιοχημική ιδιαιτερότητα του καθενός. Το μεγάλο πλεονέκτημα αυτών των συμπληρωμάτων είναι ότι αντίθετα με τα πολύ δραστικά φάρμακα, τα οποία έχουν σοβαρές παρενέργειες, δεν έχουν καμία ή έχουν πολύ ήπιες παρενέργειες. Παρ΄ όλα αυτά, αν είστε στο στάδιο της θεραπείας κάποιας νόσου ή λαμβάνετε κάποια φαρμακευτική αγωγή, θα πρέπει να συμβουλευτείτε το γιατρό σας πριν αρχίσετε να λαμβάνετε τέτοιου είδους συμπληρώματα, ιδιαίτερα μάλιστα για να αποκλείσετε τυχόν επικίνδυνες αλληλεπιδράσεις.

  1. Προσοχή στη ζάχαρη και στα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα σας

Η κατανάλωση μεγάλης ποσότητας ζάχαρης και ορισμένων άλλων υδατανθράκων δεν είναι καλή ιδέα για τον εγκέφαλο σε οποιαδήποτε ηλικία. Η υψηλή συγκέντρωση σακχάρου στο αίμα είναι δυνατό να ευνοήσει την «αντίσταση στην ινσουλίνη», εκτοξεύοντας τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα (δηλαδή της γλυκόζης) στα ύψη και προκαλώντας μόνιμες βλάβες στα εγκεφαλικά κύτταρα, που οδηγούν στη δυσλειτουργία και τελικά στο θάνατό τους. Ωστόσο, εφόσον ο εγκέφαλος λειτουργεί με ενέργεια που λαμβάνει κυρίως από τους υδατάνθρακες, είναι σημαντικό να υπάρχουν τα σωστά ποσά σακχάρου στο αίμα προκειμένου να είναι διαθέσιμα στον εγκέφαλο ανά πάσα στιγμή, για την προαγωγή της μνήμης, της μάθησης και άλλων γνωσιακών λειτουργιών. Οι καλύτεροι υδατάνθρακες για έναν εγκέφαλο που θέλει να λειτουργεί βέλτιστα είναι εκείνοι που αφομοιώνονται με βραδύ ρυθμό.

  1. Περιορίστε την πρόσληψη θερμίδων χάστε βάρος

Το να είναι κάποιος υπέρβαρος δεν είναι καλό για τον εγκέφαλό του. Η παχυσαρκία μπορεί να ευνοήσει την εκδήλωση «αντίστασης στην ινσουλίνη», υψηλής αρτηριακής πίεσης και πιθανόν του διαβήτη που οδηγεί σε εξασθένιση της μνήμης, επιταχυνόμενη γήρανση και βλάβες στα κύτταρα του εγκεφάλου. Ένας σίγουρος τρόπος για να επιβραδύνετε τη διαδικασία της γήρανσης και να σώσετε τον εγκέφαλό σας, καθώς και άλλα όργανα του σώματός σας από την αύξηση και τη συσσώρευση των βλαβών που προκαλούνται από τις ελεύθερες ρίζες, είναι να περιορίσετε τον αριθμό προσλαμβανόμενων θερμίδων.

  1. Φροντίστε την καλή υγεία του εαυτού σας

Μια πιο ήρεμη προσέγγιση των πραγμάτων και μια πιο χαλαρή στάση ζωής μπορεί να μειώσει το χρόνιο διανοητικό στρες που κατακλύζει τον εγκέφαλό σας με αδρεναλίνη και άλλες χημικές ενώσεις που απελευθερώνονται από το στρες και μπορεί να επιφέρουν βλάβες στους νευρώνες. Έρευνα έχει δείξει ότι η φυσική άσκηση βελτιώνει τη ροή του αίματος στον εγκέφαλο και διεγείρει τη διανοητική δραστηριότητα σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου. Η διατήρηση της καλής υγείας των αιμοφόρων αγγείων και η αποτροπή της απόφραξής τους και της δημιουργίας βλαβών είναι ουσιαστική για τη διατήρηση της καλής λειτουργίας του εγκεφάλου. Αυτό συνεπάγεται τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης, της κακής χοληστερόλης και της τοξίνης του αίματος, της ομοκυστεΐνης, παράγοντες που ευνοούν τα εγκεφαλικά και τη νόσο του Αλτσχάιμερ. Μπορείτε επίσης να διεγείρετε τον εγκέφαλό σας μαθαίνοντας καινούργια πράγματα. Τέτοιου είδους διανοητικές ασκήσεις στην πραγματικότητα προάγουν την ανάπτυξη νέων συνδέσεων μεταξύ των εγκεφαλικών κυττάρων που διευρύνουν τη μνήμη και τη μαθησιακή ικανότητα. Το πιο σημαντικό που πρέπει να θυμάστε είναι ότι ο εγκέφαλός σας είναι ένα όργανο που αναπτύσσεται και μεταβάλλεται διαρκώς. Αναπτύσσεται με την άσκηση, τη διανοητική διέγερση, την εκπαίδευση, τη σωστή διατροφή και τη λήψη συμπληρωμάτων. Δεν είναι ποτέ πολύ νωρίς ή πολύ αργά για να αποφασίσετε το πεπρωμένο του δικού σας εγκεφάλου.

 

ΠΗΓΗ: Τροφές για δυνατό εγκέφαλο, Jean Carper

 

ΟΥΡΙΚΗ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ

Η ουρική αρθρίτιδα είναι ένα από τα παλαιότερα νοσήματα που έχουν καταγραφεί στην ιστορία της ιατρικής. Αποτελεί μία διαταραχή του μεταβολισμού των πουρινών, κατά την οποία παρατηρούνται αφύσικα υψηλά επίπεδα ουρικού οξέος, το οποίο συσσωρεύεται στο αίμα. Συνέπεια της κατάστασης αυτής είναι ο σχηματισμός λίθων ουρικού νατρίου, οι οποίοι εναποτίθενται με τη μορφή τόφων στις μικρές αρθρώσεις και στους περιβάλλοντες ιστούς. Η κατάσταση αυτή συνοδεύεται συχνά από νεφροπάθεια και νεφρολιθίαση ουρικού οξέος. Κατά τη χρόνια ουρική αρθρίτιδα το σημείο που επηρεάζεται χαρακτηριστικά είναι ο έλικας του αυτιού αλλά και το μεγάλο δάκτυλο του ποδιού ή ο αγκώνας.

Η νόσος συνήθως εμφανίζεται μετά την ηλικία των 35 ετών, με μεγαλύτερη συχνότητα στους άνδρες. Σε μεγαλύτερες ηλικίες η νόσος εμφανίζεται εξίσου και στα δύο φύλα.

Η ουρική αρθρίτιδα συχνά συνοδεύεται από την παχυσαρκία. Ο αυξημένος σπλαχνικός λιπώδης ιστός φαίνεται ότι επιδεινώνει την αντίσταση στην ινσουλίνη, με συνέπεια οι ασθενείς αυτοί να διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο  αθηροσκληρωτικής νόσου. Αν και η απώλεια βάρους φαίνεται να προστατεύει από την εκδήλωση της νόσου η ανάπτυξη κέτωσης κατά τη διάρκεια της νηστείας ή η εφαρμογή δίαιτας χαμηλής σε υδατάνθρακες, είναι δυνατόν να επιταχύνει την προσβολή. Εκδηλώσεις της νόσου έχουν συσχετιστεί με την περιβαλλοντική έκθεση στο μόλυβδο, στην υπερβολική πρόσληψη τροφής, ροφημάτων ή άσκησης. Η υπέρταση και η χρήση διουρητικών φαίνεται να αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την ουρική αρθρίτιδα. Επιδημιολογικές μελέτες δείχνουν ότι υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της ουρικής αρθρίτιδας και της δυσλιπιδαιμίας, του σακχαρώδους διαβήτη και του συνδρόμου αντίστασης στην ινσουλίνη.

Διατροφική θεραπεία

Το ουρικό οξύ το οποίο προέρχεται από το μεταβολισμό των πουρινών, αποτελεί μέρος των νουκλεοπρωτεινών. Παρά το γεγονός ότι η ουρική αρθρίτιδα αντιμετωπιζόταν παραδοσιακά με την εφαρμογή δίαιτας χαμηλής περιεκτικότητας σε πουρίνες, τα φάρμακα έχουν αντικαταστήσει σε μεγάλο βαθμό την ανάγκη για αυστηρό περιορισμό δίαιτας. Έχει υπολογιστεί ότι τα δύο τρίτα περίπου του ημερήσιου φορτίου πουρινών στον οργανισμό προέρχεται από τον ενδογενή μεταβολισμό των κύτταρων, ενώ μόλις το ένα τρίτο παρέχεται μέσω της διατροφής. Τα χαμηλά σε λιπαρά γαλακτοκομικά προϊόντα, το ασκορβικό οξύ και η κατανάλωση κρασιού φαίνεται ότι λειτουργούν προστατευτικά, πιθανόν λόγω του αλκαλικού υπολείμματος που αποδίδουν τα τρόφιμα αυτά στον οργανισμό. Οι ασθενείς δεν θα πρέπει να καταναλώνουν συχνά κρέας, θαλασσινά και αλκοολούχα ροφήματα. Επίσης θα πρέπει να ελέγχουν το μέγεθος των μερίδων τους και να ελαττώνουν την κατανάλωση απλών υδατανθράκων, προκειμένου να επιτυγχάνουν απώλεια βάρους και βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη. Τα αποτελέσματα της Τρίτης Εθνικής Μελέτης για την υγεία και τη διατροφή έδειξαν ότι η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων κρέατος και θαλασσινών και όχι η συνολική ποσότητα των προσλαμβανόμενων πρωτεϊνών, σχετίζεται με αυξημένα επίπεδα ουρικού οξέος στον ορό των ενηλίκων. Η μέτρια πρόσληψη λαχανικών πλούσιων σε πουρίνες δεν σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης ουρικής αρθρίτιδας. Αν και ο περιορισμός της διαιτητικής πρόσληψης πουρινών δεν φαίνεται να μειώνει σημαντικά τη δεξαμενή ουρικού οξέος στον οργανισμό, τα άτομα με ουρική αρθρίτιδα είναι καλό να περιορίζουν ή να αποφεύγουν τα τρόφιμα υψηλής περιεκτικότητας σε πουρίνες, προκειμένου να αποφύγουν την ανάπτυξη μεταβολικού στρες. Στην περίπτωση που ο περιορισμός των πουρινών κρίνεται αναγκαίος, όπως στην περίπτωση της σοβαρής ουρικής αρθρίτιδας, η πρόσληψη πουρινών θα πρέπει να ανέρχεται στα 100 έως 150 mg/ημέρα. Θα πρέπει να καταναλώνονται 3L/ημέρα υγρών, καθώς βοηθά στην απέκκριση του ουρικού οξέος και στην ελαχιστοποίηση της πιθανότητας σχηματισμού νεφρικών λίθων. Μία χαμηλή σε θερμίδες δίαιτα (1600kcal), η οποία αποτελείται από 40% υδατάνθρακες (κυρίως σύνθετους), 30% πρωτεΐνες και 30% λιπίδια (κυρίως μονοακόρεστα και πολυακόρεστα), μπορεί να ελαττώσει τη συχνότητα των επεισοδίων, τα επίπεδα ουρικού οξέος στον ορό, τα επίπεδα της ολικής χαμηλής πυκνότητας χοληστερόλης σε ενήλικες άνδρες με ουρική αρθρίτιδα. Για πολλά χρόνια επικρατούσε η υποψία ότι η κατανάλωση οινοπνεύματος προκαλεί την ανάπτυξη ουρικής αρθρίτιδας. Ωστόσο, πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι παίζει ρόλο ο τύπος των αλκοολούχων ροφημάτων. Η κατανάλωση μπύρας φαίνεται ότι αυξάνει τα επίπεδα του ουρικού οξέος και κατά συνέπεια τον κίνδυνο ανάπτυξης ουρικής αρθρίτιδας, ενώ η μέτρια κατανάλωση κρασιού δεν φαίνεται να ασκεί καμία επίδραση.

Ομαδοποίηση τροφίμων ανάλογα με την περιεκτικότητά τους σε πουρίνες:

Υψηλή περιεκτικότητα σε πουρίνες (100-1000mg αζώτου πουρίνης ανά 100g τροφίμου) Μέτρια περιεκτικότητα σε πουρίνες (100-1000mg αζώτου πουρίνης ανά 100g τροφίμου) Ίχνη πουρινών
Γαύρος Ψάρια Ψωμί άσπρο και κράκερ
Ζωμοί Πουλερικά Βούτυρο ή μαργαρίνη
Μυαλό Κρέατα Κέικ και μπισκότα
Κονσομέ Οστρακοειδή Ανθρακούχα αναψυκτικά
Χήνα Σπαράγγια Ροφήματα δημητριακών
Σάλτσες Φασόλια ξερά Δημητριακά και προϊόντα  δημητριακών
Καρδιά Φακές Τυρί, άσπρη σάλτσα
Ρέγγα Μανιτάρια Σοκολάτα
Νεφρά Αρακάς Καφές
Σκουμπρί Σπανάκι Γλυκίσματα
Εκχύλισμα κρέατος Ψωμί καλαμποκίσιο
Κιμάς Κρέμα (με μέτρο)
Μύδια Αυγά
Πέρδικα Λίπη (με μέτρο)
Αυγοτάραχο Λαχανικά (εκτός από αυτά της ομάδας 2)
Σαρδέλες Φρούτα, βότανα, παγωτό
Χτένια Γλυκά με ζελατίνη
Γλυκάδια Γάλα, μακαρόνια, φιδές
Μαγιά ως συμπλήρωμα Ξηροί καρποί, λάδι, ελιές
Πίκλες, ποπ κορν, πουτίγκες
Καρυκεύματα, ρύζι, αλάτι
Ζάχαρη, τσάι, ξύδι

ΓΛΥΚΑΝΤΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ

Η γλυκιά γεύση ήταν πάντα πολύ σημαντική για τους ανθρώπους, αν και συνδέεται με την αύξηση του σωματικού βάρους, με τη φθορά των δοντιών και με προβλήματα υγείας. Τα

γλυκαντικά εισήχθησαν στη βιομηχανία τροφίμων την δεκαετία του 1800. Τα πρόσθετα σάκχαρα ορίζονται ως θερμιδικά γλυκαντικά που προστίθενται στα τρόφιμα ως συστατικά κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας τροφίμων, κατά τη διάρκεια της παρασκευής των τροφίμων ή στα επιτραπέζια ζάχαρα που απαντώνται φυσιολογικά στο γάλα και στα φρούτα.

Βάσει νομοθεσίας στις «γλυκαντικές ύλες» κατατάσσονται:

Οι γλυκαντικές ύλες «όγκου» (bulk sweeteners) ή πολυαλκοόλες, οι οποίες αποδίδουν λιγότερες θερμίδες από τη ζάχαρη και επηρεάζουν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα αλλά με πιο ομαλό τρόπο όπως για παράδειγμα, η ξυλιτόλη, η μαννιτόλη, η ισομαλτόζη, η μαλτιτόλη κ.λπ. Οι ύλες «έντονης γλυκύτητας» (intense sweeteners) οι οποίες αποκαλούνται «ολιγοθερμιδικές γλυκαντικές ύλες» όπως η ασπαρτάμη, η ακεσουλφάμη Κ, το κυκλαμικό οξύ και τα άλατά του, η σακχαρίνη, η σουκραλόζη και πρόσφατα η στέβια.

ΦΥΣΙΚΕΣ ΓΛΥΚΑΝΤΙΚΕΣ ΥΛΕΣ

Σορβιτόλη

Είναι η περισσότερο διαδεδομένη στη φύση πολυαλκοόλη (τα φρέσκα φρούτα περιέχουν 5 ως 10%). Χρησιμοποιείτε σε τρόφιμα διαίτης, στα ποτά, στο παγωτό και τις τσίχλες χωρίς ζάχαρη. Έχει 50% της γλυκύτητας της ζάχαρης. Γι΄ αυτό ενδείκνυται για χρήση από τους διαβητικούς ως υποκατάστατο ζάχαρης, αφού σε ελεγχόμενα ποσά ο μεταβολισμός της είναι ανεξάρτητος από την ινσουλίνη. Όταν καταναλώνεται σε υψηλές ποσότητες μπορεί να λειτουργήσει ως ηπατικό και να επιδεινώσει το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου. Επίσης σε έρευνα που έγινε διαπιστώθηκε ότι η υπερβολική κατανάλωση σορβιτόλης μπορεί να προκαλέσει διάρροια σε υγιή άτομα.

Ξιλιτόλη

Είναι ένας φυσικός υδατάνθρακας που υπάρχει στα φρούτα και στα λαχανικά. Η ξυλιτόλη είναι δύο φορές πιο γλυκιά από τη σορβιτόλη. Περίπου το 1/3 της προσλαμβανόμενης ξυλιτόλης απορροφάται από το πεπτικό σύστημα και μέσω του ήπατος εισέρχεται στον μεταβολισμό. Τα άλλα 2/3 διασπώνται από βακτήρια του εντέρου, κυρίως προς λιπαρά οξέα με μικρή ανθρακική αλυσίδα. Η λήψη σορβιτόλης από το στόμα δεν οδηγεί σε αύξηση της συγκέντρωσής της στο αίμα. Αυτό οφείλεται στο βραδύ ρυθμό απορρόφησης της ξυλιτόλης μέσω του τοιχώματος του εντέρου, γεγονός όμως που μπορεί να οδηγήσει και σε διάρροια.

Μαννιτόλη

Είναι πολυαλκοόλη παρόμοια με την ξυλιτόλη και την σορβιτόλη . Την συναντάμε σε αρκετά φρούτα και λαχανικά. Χρησιμοποιείτε από διαβητικούς γιατί απορροφάται αργά στον εντερικό σωλήνα και δεν συμβάλει στην αύξηση της γλυκόζης του αίματος και συνεπώς των απαιτήσεων σε ινσουλίνη. Έχει την ίδια γλυκύτητα με τη ζάχαρη. Στο λεπτό έντερο διασπάται από μικρόβια, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται αέρια, ενώ όταν η πρόσληψή της είναι αυξημένη μπορεί να λειτουργήσει ως ηπατικό. Επειδή δεν μεταβολίζεται από τα βακτήρια του στόματος δεν προάγει την αποσύνθεση των δοντιών. Ασφαλής θεωρείτε η κατανάλωση από 0-50 mg/kg σωματικού βάρους.

Μαλτιτόλη

Πρόκειται για έναν α-δισακχαρίτη. Παράγεται από τα συστατικά του καλαμποκιού με υδρογόνωση της μαλτόζης, η οποία προκύπτει από την υδρόλυση αμύλου. H μαλτιτόλη έχει 75% της γλυκύτητας της ζάχαρης. Έχει σχεδόν ίδιες ιδιότητες με τη ζάχαρη, εκτός από την ικανότητα συμμετοχής σε αντιδράσεις αμαύρωσης. Σημαντικά πλεονεκτήματά της είναι ότι δεν προάγει την αποσύνθεση των δοντιών και ότι εμφανίζει μικρότερη επίδραση στη γλυκόζη αίματος. Λόγω της αργής απορρόφησης στον εντερικό αυλό, η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να έχει καθαρτική επίδραση, ενώ σε πολλές περιπτώσεις είναι υπεύθυνη και για δημιουργία αερίων. Είναι ασφαλής όταν όμως η κατανάλωση υπερβαίνει τα 100g ανά ημέρα μπορεί να προκαλέσει διάρροια.

Ισομαλτιτόλη

Παρασκευάζεται από ζάχαρη σακχαρότευτλων. Έχει τη μισή γλυκαντική δύναμη από την αντίστοιχη της ζάχαρης. Για αντικατάσταση της ζάχαρης σε διάφορα τρόφιμα συνδυάζεται, συνήθως, με σουκραλόζη αλλά και άλλες γλυκαντικές ουσίες, επειδή έχει την ιδιότητα να συγκαλύπτει την πικράδα τους. Βρίσκει εφαρμογή στα ψημένα τρόφιμα, στις μαρμελάδες χωρίς ζάχαρη, στα ζελέ, στις καραμέλες και στη διακόσμηση- επικάλυψη του κέικ και άλλων προϊόντων ζαχαροπλαστικής. Δεν πέπτεται στον οργανισμό αλλά περνάει τον εντερικό σωλήνα όπως οι φυτικές ίνες, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε φουσκώματα και διάρροιες. Θεωρείται ως ικανοποιητικό υποκατάστατο της ζάχαρης για διαβητικά άτομα.

Στέβια

Τα εκχυλίσματα στέβια, εκτός από τις θεραπευτικές τους ιδιότητες, περιέχουν υψηλό επίπεδο γλυκαντικών ενώσεων, τα οποία πιστεύεται ότι διαθέτουν αντιοξειδωτική, αντιμικροβιακή και αντιμυκητιακή δράση. Το stevioside και το rebaudioside Α είναι οι κύριες γλυκαντικές ενώσεις που μας ενδιαφέρουν. Το S. rebaudiana έχει μεγάλες δυνατότητες ως νέα γεωργική καλλιέργεια, καθώς η ζήτηση από τους καταναλωτές αυξάνεται.  Η στέβια περιέχει επίσης φολικό οξύ, βιταμίνη C και όλα τα απαραίτητα αμινοξέα, εκτός από την τρυπτοφάνη. Η καλλιέργεια και η παραγωγή της θα βοηθούσε περαιτέρω εκείνους που πρέπει να περιορίσουν την ζάχαρη στη διατροφή τους απολαμβάνοντας γλυκιά γεύση με ελάχιστες θερμίδες.  Δεν υπάρχουν ακόμα αρκετές έρευνες για το αν τελικά η στέβια ωφελεί μένει να δούμε τα αποτελέσματά της στο μέλλον.

ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΓΛΥΚΑΝΤΙΚΕΣ ΥΛΕΣ

Ασπαρτάμη

Πρόκειται για συνθετική, μη θερμιδική, γλυκαντική ουσία που χρησιμοποιείται ευρύτατα ως υποκατάστατο ζάχαρης σε αναψυκτικά, γαλακτοκομικά προϊόντα, γλυκά και μαστίχες. Διασπάται στον εντερικό αυλό στα αμινοξέα ασπαρτικό οξύ και φαινυλαλανίνη, ενώ αποδίδει παράλληλα και μικρές ποσότητες μεθανόλης, συστατικά τα οποία περνούν στη συνέχεια στην κυκλοφορία του αίματος. Η μεθανόλη και η φαινυλαλανίνη είναι δύο ουσίες επιβλαβείς για τον άνθρωπο και ιδιαίτερα για τους πάσχοντες από φαινυλκετονουρία. Επειδή είναι ουσία με παρόμοια δομή αυτής των πρωτεϊνών και δεν παρέχει κατά το μεταβολισμό της υδατάνθρακες, λίπη και θερμίδες, ενδείκνυται για τους διαβητικούς. Άτομα με διαβήτη ή λιπώδης εναποθέσεις στο συκώτι, ανέχονται καλά την ασπαρτάμη. Έρευνες σε ινσουλινο-εξαρτώμενους και μη διαβητικούς απέδειξαν, ότι η ασπαρτάμη είναι καλά ανεκτή και από τις δύο ομάδες.

Ακεσουλφάμη Κ

Χρησιμοποιείται στα τρόφιμα από κοινού με μία άλλη γλυκαντική ουσία όπως η ασπαρτάμη ή η σουκραλόζη. Βρίσκει εφαρμογή στα αναψυκτικά, στα γλυκά, στις μαρμελάδες, στις καραμέλες, στις τσίχλες στις σοκολάτες στα γαλακτοκομικά προϊόντα, στο κέικ, στον καφέ και στο τσάι. Απορροφάται πολύ γρήγορα από το ανθρώπινο σώμα, αλλά αποβάλλεται και πολύ γρήγορα αμετάβλητη με τα ούρα. Σε μελέτες που έγιναν σε διαβητικούς δεν παρατηρήθηκαν φαρμακολογικές επιδράσεις της, εκτός από τις γνωστές επιδράσεις που προκαλούνται από το κάλιο.

Σακχαρίνη

Είναι η πρώτη συνθετική γλυκαντική ουσία που χρησιμοποιήθηκε εδώ και 100 χρόνια. Πρόκειται για μία κρυσταλλική σκόνη, που κυκλοφορεί με τη μορφή αλάτων με Na ή Ca για τους υπερτασικούς, ώστε να αυξάνει η διαλυτότητά της στο νερό. Χρησιμοποιείται για να γλυκάνει προϊόντα όπως τα ποτά, οι καραμέλες, τα φάρμακα και η οδοντόπαστα. Δεν αφομοιώνεται από τον ανθρώπινο οργανισμό. Η κυκλοφορία της σε άλλες χώρες έχει επιτραπεί με επιφύλαξη, επειδή πολλές μελέτες παρουσιάζουν μία συσχέτιση της κατανάλωσης ζαχαρίνης και της αυξανόμενης συχνότητας καρκίνου  ειδικά αυτού της ουροδόχου κύστης.

Σουκραλόζη

Παρασκευάζεται με επιλεκτική χλωρίωση της ζάχαρης ή με χλωρίωση ραφινόζης. Απορροφάται το 11-27%στο πεπτικό σύστημα ενώ η υπόλοιπη αποβάλλεται μέσω του εντερικού αυλού. Από το ποσό που απορροφάται και μπαίνει στην κυκλοφορία του αίματος, ένα ποσοστό 20-30% διηθείται στους νεφρούς και αποβάλλεται με τα ούρα. Αιτία προβληματισμού αποτελεί το ότι το μόριο της σουκραλόζης ανήκει στα οργανοχλωρίδια, επειδή μερικά από αυτά προκαλούν δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία ακόμη και σε μικρές συγκεντρώσεις. Πρέπει όμως να διευκρινισθεί πως η σουκραλόζη δεν είναι λιποδιαλυτή και συνεπώς δεν μπορεί να αποθηκευτεί το λίπος, όπως τα περισσότερα οργανοχλωρίδια. Επίσης υπάρχουν μελέτες ότι επιδρά στο θύμο αδένα και στην πρόκληση ημικρανίας.

Κυκλαμικό οξύ

Στις Η.Π.Α θεωρείται από το 1958 ως γενικά ασφαλής ένωση. Κυκλοφορεί και σε άλλες 55 χώρες αλλά έχει κατηγορηθεί ότι εμφανίζει χρόνια τοξικότητα και καρκινογένεση. Στα τρόφιμα συνήθως εφαρμόζεται σε συνδυασμό με άλλες συνθετικές γλυκαντικές ουσίες, όπως η σακχαρίνη λόγω της συνεργιστικής δράσης που εμφανίζουν. Είναι 35 ως 50 φορές γλυκύτερο από τη ζάχαρη και δεν παρέχει θερμίδες στον οργανισμό.

Πηγή: ΠΡΟΣΘΕΤΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ, Ευστράτιος Κυρανάς

 

ΑΥΓΟ «Ο ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΣ ΘΗΣΑΥΡΟΣ»

Το αυγό είναι μια πλούσια σε θρεπτικά συστατικά τροφή και περιέχει αντιοξειδωτικά καροτενοειδή, λουτεΐνη και ζεαξανθίνη. Επίσης είναι πολύ καλή πηγή βιταμινών και μετάλλων όπως βιταμίνη Α, Β12, φολικό οξύ, φώσφορο, νάτριο, ασβέστιο, σίδηρο και κάλιο. Τα περισσότερα απο αυτά βρίσκονται στον κρόκο όπως επίσης η λεκιθίνη, η χοληστερόλη και τα ω-3. Έχει περίπου 75 θερμίδες. Η πρωτεΐνη του είναι υψηλής βιολογικής αξίας αφού περιέχει όλα τα απαραίτητα αμινοξέα.

ΕΝΑΣ ΜΥΘΟΣ ΧΡΟΝΩΝ

Για πολλά χρόνια το αυγό είχε κατηγορηθεί ότι κάνει κακό στην υγεία ανεβάζοντας τα επίπεδα χοληστερόλης. Σήμερα μετά από πολλές έρευνες διαπιστώθηκε ότι όχι μόνο δεν αποτελεί κίνδυνο για την υγεία αλλά αντιθέτως πρόκειται για έναν πολύτιμο διατροφικό θησαυρό που μπορεί να προσφέρει πολλά οφέλη στην υγεία του ανθρώπου.

Η χοληστερόλη που περιέχει, δεν επηρεάζει τα επίπεδα της ολικής χοληστερόλης του αίματος. Το αυγό περιέχει λεκιθίνη ένα λιπίδιο το οποίο είναι χοληστερίνο-προστατευτικό με αποτέλεσμα η αύξηση της χοληστερίνης να είναι ελάχιστη. Η πρόσληψη διατροφικής χοληστερόλης έχει μικρή επίδραση στη μεταβολή της αναλογίας LDL σε HDL χοληστερόλη. Αν και η αυξημένη χοληστερόλη αποτελεί παράγοντα κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο, μελέτες έχουν δείξει ασυνεπή αποτελέσματα στη λήψη διαιτητικής χοληστερόλης και τον κίνδυνο καρδιαγγειακών. Το αυγό μπορεί να προσφέρει καρδιοπροστατευτικό αποτέλεσμα αφού είναι μια καλή πηγή βιταμινών Β, συμπεριλαμβανομένης της χολίνης, η οποία μπορεί να μειώσει τις συγκεντρώσεις ομοκυστεΐνης. Σε έρευνα που έγινε σε μέτριους υπερχοληστερολαιμικoύς άνδρες οι οποίοι κατανάλωναν 1 αυγό την ημέρα για 4 εβδομάδες διαπιστώθηκε ότι οι συγκεντρώσεις της ολικής χοληστερόλης και της LDL δεν αυξήθηκαν. Αντιθέτως οι συγκεντρώσεις της λουτεΐνης και της ζεαξανθίνης στον ορό ήταν σημαντικά υψηλότερες από τις αρχικές τους τιμές. Αυτά τα δεδομένα έδειξαν ότι σε μέτριους υπερχοληστερολαιμικoύς άνδρες η κατανάλωση ενός αυγού ημερησίως για 4 εβδομάδες δεν είχε δυσμενείς επιδράσεις στον ορό της ολικής χοληστερόλης ή της LDL και θα μπορούσε να μειώσει την ευαισθησία της LDL στην οξείδωση μέσω της αύξησης της λουτεΐνης και τις συγκεντρώσεις ζεαξανθίνης. Τα συγκεντρωτικά στοιχεία που προέκυψαν ήταν ότι η κατανάλωση αυγών δεν συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών, εγκεφαλικού επεισοδίου ή θνησιμότητας. Τα συμπεράσματά τους ήταν ότι  η πρόσληψη 3 αυγών ευνοούσε ένα λιγότερο αθηρογόνο προφίλ σωματιδίων LDL, βελτιωμένη λειτουργία HDL , και αυξημένα αντιοξειδωτικά πλάσματος σε νέους, υγιείς ενήλικες.

Από τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι όχι μόνο μπορούμε να τρώμε αυγά αλλά και 2 αυγά ημερησίως και να είμαστε υγιείς στην καρδιά. Η υψηλή συγκέντρωση της HDL είναι στενά συνδεδεμένη με μειωμένο κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου, την εκροή και τη μεταφορά χοληστερόλης, καθώς και τη συνολική αντιοξειδωτική κατάσταση του αίματος των ασθενών.

ΜΠΑΝΑΝΑ «ΤΟ ΠΙΟ ΠΑΡΕΞΗΓΗΜΕΝΟ ΦΡΟΥΤΟ»

Οι μπανάνες πιθανώς, συνυπάρχουν με την ανθρωπότητα . Καλλιεργούνται εκτεταμένα σε τροπικές και υποτροπικές περιοχές και αποτελούν σημαντική καλλιέργεια τροφίμων. Οι βρώσιμες μπανάνες ταξινομούνται σε δύο ομάδες: Australimusa και Eumusa. Η μπανάνα φαίνεται να εισήλθε στην Ευρώπη με τους Ισλαμιστές κατακτητές. Παρόλο που οι μπανάνες αποτελούν μία από τις σημαντικότερες εμπορικές καλλιέργειες στον κόσμο, εκτιμάται ότι το 87% της παραγωγής μπανάνας προορίζεται για την τοπική κατανάλωση τροφίμων.

ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ

Περιέχει πολλά θρεπτικά συστατικά όπως βιταμίνη Α, βιταμίνη C, βιταμίνη D, βιταμίνη Β12, βιταμίνη Β6, βιταμίνη Β2, βιταμίνη Β3, ασβέστιο, σελήνιο, ψευδάργυρο, φώσφορο, μαγνήσιο, σίδηρο , κάλιο,  και φυτικές ίνες. Μια μικρή μπανανα εχει περίπου 85 kcal δηλαδή 25 kcal παραπάνω απο 1 μερίδα κάποιου άλλου φρούτου. Έχει περίπου 1,5gr πρωτείνης αλλά δεν θεωρείτε πλήρης σε πρωτείνες διότι δεν περιέχει όλα τα απαραίτητα αμινοξέα.

ΟΦΕΛΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

Η βιταμίνη C εξαιτίας της αντιοξειδωτικής της δράσης προστατεύει τον οργανισμό από ασθένειες, βοηθάει τη σύνθεση του συνδετικού ιστού και των κυττάρων του αίματος καθώς και την απορρόφηση του σιδήρου.

Το υψηλό κάλιο βοηθά στην μείωση της αρτηριακής πιεσης αφού απομακρύνεται η περίσσεια νατρίου.  Επίσης βοηθά στην λειτουργία της καρδιάς.

Η υψηλή συγκέντρωση σε φυτικές ίνες βοηθά στην καλή λειτουργία του εντέρου, στην σωστή πέψη και στη δυσκοιλιότητα. Επίσης  δημιουργούν ένα αίσθημα  κορεσμού στον οργανισμό γεγονός που τις καθιστά πολύ χορταστικές.  Επίσης συμβάλουν στην καθυστέριση της απορρόφησης υδατανθράκων με αποτέλεσμα την μείωση των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα αρκέι να μην είναι πολύ ώριμες.

Οι βιταμίνες Β που περιέχει βοηθούν στην υγεία του πεπτικού συστήματος και των νευρών.

Τα υψηλά επίπεδα τρυπτοφάνης ,ενός αμινοξέος που μετατρέπεται σε σεροτονίνη, βοηθούν στην αντιμετώπιση της κακής διάθεσης. Αυτό το αμινοξύ υπάρχει και στην σοκολάτα άρα τρώγοντας μια μπανάνα μπορούμε να αποφύγουμε την κατανάλωση γλυκού.

Το μαγνήσιο που περιέχει βοηθά στην αντιμετώπιση των μυικών κραμπών καθώς και στη σωματική και πνευματική κόπωση.

Οι μπανάνες δρούν ως αντιόξινα για το στομάχι βοηθώντας στις καούρες.

ΑΓΟΥΡΕΣ  Ή ΩΡΙΜΕΣ. ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΤΙΜΉΣΩ?

Οι άγουρες μπανάνες βοηθούν στην απορρόφηση θρεπτικών συστατικών ιδιαίτερα ασβεστίου. Έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε ανθεκτικό άμυλο κάτι που μπορεί να προκαλέσει φούσκωμα ή αέρια και προβιοτικά τα οποία βοηθούν στην καλή λειτουργία του εντέρου.  Είναι χαμηλές σε σάκχαρα και αντιοξειδωτικά. Αντίθετα στις ώριμες μπανάνες το ανθεκτικό άμυλο αλλάζει σε απλά σάκχαρα οπότε είναι καλύτερο να αποφεύγεται από διαβητικούς ασθενής. Είναι πιο ευκολοχώνευτες και έχουν περισσότερα αντιοξειδωτικά. Σημαντικό είναι ότι όσο ωριμάζουν, παράγουν μία ουσία που λέγεται TNF δηλαδή έχουν αντικαρκινικές ιδιότητες άρα όσο πιο ώριμες τόσο μεγαλύτερη αντικαρκινική δράση έχουν.
Κατά την ωρίμανση χάνονται κάποια θρεπτικά συστατικά, γι ‘άυτό θα πρέπει να αποθηκεύονται στο ψυγείο.

Από τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι παρόλο που η μπανάνα εχει  μόνο 25 θερμίδες  περισσότερες από τα άλλα φρούτα δε θα μας οδηγησει ποτέ στην πρόσληψη βάρους! Θα μπορούσε να αποτελεί καλή επιλογή για σνακ διότι ειναι πλούσια σε θρεπτικά συστατικά και έχει ευεργετικές ιδιότητες για την υγεία μας.

ΣΤΑΦΥΛΙ «ΕΝΑ ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΦΡΟΥΤΟ»

 ΣΤΑΦΥΛΙ ΕΝΑ ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΦΡΟΎΤΟ

Το σταφύλι είναι μια από τις παλαιότερες καλλιέργειες. Είναι ο καρπός του αμπελιού. Το αμπέλι αναφέρεται στην αγία γραφή και σε όλες τις αρχαίες εβραϊκές γραφές. Τα άγρια αμπέλια έχουν βρεθεί στην Ευρώπη, στην Ελλάδα, στο Ιράν, και στη βόρεια Παλαιστίνη. Στην Ελλάδα υπάρχουν διάφορες ποικιλίες και διαχωρίζονται ανάλογα με το χρώμα τους, λευκό, κόκκινο και μαύρο. σταφυλι-ενα-φθινοπωρινο-φρουτοΠροϊόντα του είναι ο μούστος, το κρασί, το ξύδι και οι σταφίδες. Η παραγωγή κρασιού στην Ελλάδα γίνεται το φθινόπωρο.

Τα σταφύλια αποτελούν πολύτιμη πηγή πολυάριθμων θρεπτικών συστατικών, όπως βιταμίνη Α, βιταμίνη C, βιταμίνες του συμπλέγματος B, πολυφαινόλες (φλαβονοειδή , ρεσβερατρόλη), φώσφορο, ασβέστιο, κάλιο, μαγνήσιο και σίδηρο. 1 μερίδα σταφυλιού (17 ρόγες) έχει 60 θερμίδες.

Η σύνθετη φυτοχημεία των σταφυλιών χαρακτηρίζεται από μια ευρεία ποικιλία ενώσεων, οι περισσότερες από τις οποίες έχουν αποδειχθεί ότι έχουν θεραπευτικές ή υγιεινές ιδιότητες. Μεταξύ αυτών, τα φλαβονοειδή που έχουν ισχυρή αντιοξειδωτική δράση είναι τα πιο άφθονα και ευρέως μελετημένα και έχουν προκαλέσει τη μεγαλύτερη προσοχή στους ερευνητές του σταφυλιού τον περασμένο αιώνα. Επίσης η ρεσβερατρόλη που βρίσκεται στη φλούδα του σταφυλιού αποτελεί το κυριότερο συστατικό του λόγω των ευεργετικών ιδιοτήτων του. Πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι οι ευεργετικές επιδράσεις στην υγεία από την κατανάλωση σταφυλιών αποδίδονται στο μοναδικό μίγμα πολυφαινολικών ενώσεων. σταφυλι-ενα-φθινοπωρινο-φρουτοΩς η μεγαλύτερη ομάδα πολυφαινολών , τα φλαβονοειδή θεωρούνται ότι έχουν βιολογικές ιδιότητες, συμπεριλαμβανομένων αντιοξειδωτικών, αντιφλεγμονωδών, αντικαρκινικών, αντιμικροβιακών, αντι-ιικών, καρδιοπροστατευτικών, νευροπροστατευτικών και ηπατοπροστατευτικών δραστηριοτήτων. Τις τελευταίες δεκαετίες, αναμφισβήτητα στοιχεία υποδηλώνουν ότι η τακτική κατανάλωση σταφυλιών μπορεί να συμβάλει στη μείωση της συχνότητας εμφάνισης  ασθενειών, όπως ο καρκίνος, οι καρδιαγγειακές παθήσεις, το ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, οι νευροεκφυλιστικές διαταραχές, η γήρανση διότι οι πολυφαινόλες του προστατεύουν το κολλαγόνο και την ελαστίνη των ιστών, το Αλτσχάιμερ, , οι αλλεργίες,  η δυσλειτουργία της ουροδόχου κύστης, σε ένα πλαίσιο της μεσογειακής διατροφής. Μεταξύ αυτών, η πρόσφατα ανακαλυφθείσα παρουσία μελατονίνης προσθέτει ένα νέο στοιχείο στην ήδη πολύπλοκη χημεία των σταφυλιών. Η μελατονίνη και η πιθανή συνεργιστική της δράση με τη μεγάλη ποικιλία πολυφαινολών συμβάλλουν στην περαιτέρω εξήγηση των παρατηρημένων οφελών για την υγεία που συνδέονται με την κανονική κατανάλωση σταφυλιών. Τέλος η βιταμίνη Α συμβάλει στην καλή λειτουργία της όρασης και προστατεύει από οφθαλμολογικές παθήσεις καθώς και το κάλιο που περιέχει σε μεγάλες ποσότητες αυξάνει τη διούρηση καταπολεμώντας την κατακράτηση υγρών.

Από τα παραπάνω συμπεραίνουμε ότι το σταφύλι αποτελεί ένα φρούτο με ευεργετικές ιδιότητες στην υγεία του ανθρώπου, καταναλώνοντας το πάντα με μετρό και στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής .